Voorspellingen. Het schrijft lekker weg. Uit de talloze glazenbolblogs pluk ik er één voor de korte termijn. Trendwatcher Vincent van Dijk merkt op dat we dit jaar allemaal op de rem gaan trappen. We zullen onze papieren media trouw blijven en onze mens tot mens contacten koesteren. ‘Cocoonen’ noemden we dat. Die onbedwingbare reflex in crisistijd. Maar volgend jaar is alles anders.

Nadat we het nieuwe de afgelopen twee jaar massaal omarmd hebben, benadrukken we nu de waarde van wat we al hadden. Sterker nog: in contrast met de beleving van gladde touchscreens beseffen we nu extra scherp het taktiele genoegen van papier, de conversatiewaarde van een boek en het clubgevoel van een tijdschrift. Het is crisis (nou ja, wat daar tegenwoordig voor doorgaat), en als je dan toch pas op de plaats moet maken kun je dat maar beter flink ophemelen.
Maar vergis je niet! De onderstroom blijft die van de digitale revolutie. En daarmee van de ver-scherming van ons dagelijkse leven. Juist ook door de economische ‘recoil’. In die terugloop ligt immers besloten dat het kanon opnieuw wordt geladen voor het volgende schot. Het schot dat het analoge tijdperk definitief aan flarden schiet.

Ver-streamen
Want het web kruipt in de haarvaten van onze samenleving. Crisis of geen crisis. Onze grote infrastructurele systemen zijn allemaal aan het ver-streamen. TV-programma’s, smartphonefuncties, kranten, boeken, games, tabletapps convergeren allemaal in uniforme contentbundels. Zo’n contenbundel is op elke plek, op elk scherm, op afroep aanwezig. Daardoor is alle digitale content mobiel.

Merk op dat ons eigendomsbesef intussen totaal verandert. Na de tussenfase van de downloads (apps die we kopen, die we op onze harde schijf zetten, die van onszelf zijn, voorzover je dat van een licentie kunt zeggen), schakelen we over naar het model van de streams: apps in the cloud, op servers aan de andere kant van de wereld. Het bibliotheekmodel. We kopen geen boeken, films en video’s en muziek meer die ons eigendom worden, maar we huren ze tijdelijk uit die servers in Verweggistan, aangestuurd door het platform van onze ‘aggregator’. Kranten? We krijgen een abonnementen op een ‘bundel’ kranten en magazines die in ons ‘profiel’ passen

Eigendomsmodel
We gaan niet naar een ander eigendomsmodel omdat we dat zelf zo graag willen, maar omdat de grote kanaalgiganten daar nu grootscheeps in investeren. Apples miljardeninvestering in een gigantisch datapakhuis in North Carolina wordt door Wall Streetanalisten gekoppeld aan de strategie om iTunesklanten om te vormen tot terabitesverslindende cloudcomputeraars. Google heeft in 2009 met hetzelfde doel in België een gigantisch serverpark gebouwd, met een innovatieve koeltechtniek om de milieukritiek voor te zijn. Over Googles verovering van de Zuidpool, om daar in de poolkou zijn serverparken te koelen, wordt al langer gespeculeerd. Ook datacenterpartijen als Cisco en Verizon bouwen zich suf. Waar de maan gaat schijnen schakelen straks de serverparken in om te profiteren van goedkopere nachtstroomtarieven en lagere temperaturen.

“The internet is the computer” voorspelde een visionair uit de minicomputertijdperk. Maar nu dit werkelijkheid wordt, moet ons ook een ander distributiesysteem ‘aangeboden’ (of ‘door de strot geduwd’?) worden. Ooit legden de telecommers ons hun belbundels op. Terecht heeft de Europese Commissie toen namens ons een wat grotere transparantie van die bundel en schappelijker beltarieven bevochten. Binnenkort maken we lijsten aan van alle ‘streams’ waar we op geabonneerd zijn.

Productiehuis
“De uitgever verdwijnt” was ook een veelgenoteerde voorspelling. Inderdaad hebben maar een paar internationale uitgevers de miljarden om dit spel mee te spelen en zelf aggregator te worden. De anderen moeten hun expertise om content te bundelen (‘boekjes en blaadjes maken’ noemden we dat) slim inzetten om een nieuwe toekomst tegemoet te gaan als productiehuis. Dat is misschien een andere toekomst dan we dachten. Maar het is wél een toekomst!